W nieudanej egzekucji Christy Pike nie nastąpiło to, czego wszyscy oczekiwali - śmierć skazanej. Mimo podania podwójnej dawki pentobarbitalu Christa Pike przeżyła i w ciężkim stanie znajduje się w szpitalu. Jak z punktu widzenia prawa ocenić to, co się wydarzyło? Skazana przeżyła wykonanie wyroku śmierci. Zgodnie z procedurą, jeśli pierwsza dawka nie zadziała, podaje się drugą. Pike dostała drugą i nadal żyje. Procedura nie przewiduje podania trzeciej dawki. Zgodnie z prawem więc został na niej wyrok wykonany. A przecież prawo nie przewiduje sądzenia dwa razy z tego samego oskarżenia, za ten sam czyn, więc chyba tak samo można się zastanawiać, czy dozwolone jest ponowne wykonanie wyroku śmierci, jeśli pierwsze nie było udane.
W pierwszej chwili komentarze były takie, że na Pike nadal ciąży wyrok śmierci, więc po ewentualnym doprowadzeniu jej stanu zdrowia do samodzielnego funkcjonowania (co i tak słabo rokuje w tej chwili, bo mogły zajść nieodwracalne zmiany w mózgu), nic nie stoi na przeszkodzie - z punktu widzenia prawa, rzecz jasna - aby ponownie wyrok wykonać. Zanim do tego dojdzie, toczy się dyskusja, a obrona będzie zapewne wnosiła o zmianę wyroku na dożywocie. Na razie gubernator Tennessee wstrzymał wszystkie egzekucje i zlecił przeprowadzenie szczegółowej analizy, co poszło nie tak. Michael Graczyk, emerytowany reporter Associated Press, który był świadkiem co najmniej 500. egzekucji powiedział, że nigdy nie był świadkiem wykonania wyroku śmierci, które zakończyłoby się niepowodzeniem. Z reguły skazany traci przytomność bardzo szybko, do kilku minut, a ostateczne stwierdzenie śmierci zostaje ogłoszone po pół godzinie do 40 minut.
W sprawie Pike wypowiadają się prawnicy i medycy oraz świadkowie wydarzenia. Od dawna było wiadomo, że mogą być problemy z wkłuciem i założeniem wenflonu ze względu na słabe żyły skazanej. Jej adwokaci twierdzą, że znaleźli co najmniej siedem igieł koło stanowiska, gdzie wykonywano wyrok. Poza tym, jak opowiada Graczyk, samego zakładania wenflonu świadkowie nie oglądają, są dopuszczeni dopiero po jego założeniu, więc tak naprawdę nie wiadomo, co się stało. Lekarze twierdzą, że na skutek nietrafienia w żyłę śmiertelny środek zamiast płynąć z krwią, rozlał się po tkankach wewnętrznych powodując rozległe oparzenia obu przedramion Pike. Jest to tym bardziej możliwe, że wkłucia i wykonania wyroku nie dokonują lekarze ani pielęgniarki, gdyż prawo tego zabrania. Nie są to wiec osoby zawodowo zajmujące się iniekcjami. Prawdopodobieństwo, że będą takie osoby miały problem ze znalezieniem problematycznych żył jest więc spore. Istnieje też możliwość, że podany środek był zwyczajnie przeterminowany. Zakłady karne borykają się z problemem dostępu do uśmiercających preparatów od koncernów farmaceutycznych, w tę niszę wchodzą nieuczciwi sprzedawcy, którzy oferują przeterminowane środki.
Kiedy systemie publicznej sprawiedliwości funkcjonował zawód kata, a wyroki wykonywał on publicznie na rynku miasta, musiał być fachowcem stale doskonalącym swoje umiejętności, żeby samemu nie popaść w niełaskę rozłoszczonego tłumu. Zgromadzona publiczność oczekiwała perfekcji. Tłum nienawidził partaczy. W 1811 roku we Wrocławiu sprowadzony z Legnicy kat po dwóch cięciach nie pozbawił skazańca głowy i nawet za trzecim razem mu się to nie udało. Wściekły tłum o mało nie zlinczował kata nieudacznika, a jego dzieło dokończył obecny na miejscu kat wrocławski. Mistrzowie katowskiego fachu byli bardzo poszukiwani i wynajmowi przez miasta, które samodzielnego stanowiska dla kata nie miały. Kat z własnymi utensyliami jeździł więc tam, gdzie go najmowano do wykonania wyroku i najczęściej słono sobie liczył za swoje usługi. Do ścięcia Anny Boleyn, swojej drugiej żony, Henryk VIII sprowadził kata wysokiej klasy aż z Francji, który pozbawił królową głowy jednym cięciem.
Kto natomiast w sytuacji Christy Pike poniesie odpowiedzialność za nieudaną egzekucję i jakie konsekwencje przyniesie samej skazanej, jeszcze nie wiadomo. Na razie paradoksalnie można powiedzieć, że przeżyła własną śmierć. W gruncie rzeczy jest to zdarzenie wstrząsające i rodzi pytanie, czy można na tej samej osobie dwa razy wykonywać wyrok śmierci. I kolejne pytanie: czy orzeczenie wyroku śmierci w sądzie automatycznie oznacza, że wykonuje się ten wyrok aż do skutku?
Zupełnie na marginesie pojawia się zaś wątpliwość sensu zwlekania z wykonaniem wyroku aż 30 lat. Dlaczego skazani przebywają w celi śmierci przez tyle lat?
Przypadek Pike obnaża iluzję humanitarnej kary śmierci. Próba udomowienia i umedycznienia zabójstwa w majestacie prawa skończyła się powrotem do średniowiecza. Tyle, że zamiast tępego topora mieliśmy spalone tkanki i uszkodzenie mózgu. Moim zdaniem ponowna egzekucja Pike byłaby przekroczeniem kolejnej granicy barbarzyństwa. Skoro przeżyła procedurę, państwo powinno uznać wyrok za formalnie wykonany i zamienić go na dożywocie. Trauma oczekiwania na śmierć przez 30 lat, połączona z przeżyciem własnej egzekucji, to kara, której nie przewidział żaden kodeks.
OdpowiedzUsuńO nie, mylisz się, w średniowieczu nigdy nie ścinano skazanych tępym toporem. Przeciwnie, musiał być bardzo ostry. Publiczność nie wybaczyłaby katu nieudanego cięcia.
UsuńNatomiast błędy niewprawnego wkłucia i nieumiejętnego podania śmiertelnego środka jak najbardziej przypominają dawne tortury.
Przyznaję, mój „tępy topór” okazał się zupełnie nieudanym skrótem myślowym i figurą retoryczną. Ale i tak wiesz, o co mi chodziło;-)
UsuńTak, wiem, w porządku, gwoli ścisłości tylko wyjaśniłam, bo często na temat średniowiecza pokutują dosyć mylne wyobrażenia. Tobie raczej chodziło o atrybut tępego bestialstwa, jakim były publiczne egzekucje ku uciesze gawiedzi.
UsuńNajpierw przeczytałam o tym na blogu Rybeńki, potem usłyszałam w wiadomościach tv. Dla mnie zarówno wyrok śmierci, jak i obecna sytuacja to jakiś horror. Powinno sie odstąpić od wymierzenia kary, o ile kobieta przeżyje w szpitalu.
OdpowiedzUsuńTez zadawałam sobie pytanie, dlaczego tyle czasu torturuje się psychicznie skazanych?
Jednym z moich ulubionych filmów jest Zielona mila, świetnie tam pokazano cały proces.
Dlaczego nikt nie podnosi faktu, że samo oczekiwanie przez lata na wykonanie wyroku śmierci jest torturą? Przecież współczesne prawo - tak w Europie, jak w Ameryce oraz w świetle Konwencji Praw Człowieka - zakazuje torturowania.
UsuńTe całe tortury mają dawać obywatelom poczucie że żyją w państwie prawa, odstraszać innych którzy mają złe myśli czy plany.
UsuńNo nie wiem... psychologia nie potwierdza, żeby faktycznie tortury miały odstraszać... owszem, są przerażające, ale gdy ktoś poweźmie zamiar dokonania przestępstwa, nic go nie powstrzyma.
UsuńTo pamiętam z wypowiedzi prawników przekonanych że społeczny wymiar kary, jaj nieuchronność mają odstraszać.
UsuńNo właśnie, prawnicy sobie, a psychologowie sobie - zupełnie różne mają zdanie na ten temat.
UsuńA słyszałaś wypowiedzi matki tej dziewczyny, którą zabiła Pike? A w ogóle cały ten jej proces był popieprzony. Nie dopuszczono do ujawnienia na sali sądowej wątków z jej dzieciństwa, kiedy była molestowana i gwałcona, co pewnie złagodziło by wyrok. Dwójka pozostałych, którzy brali udział w mordowaniu, nie dostali tak ekstremalnych kar. I też nie rozumiem tego wieloletniego trzymania skazanych w celach śmierci. Seryjny morderca Ted Bundy też czekał kilkanaście lat, w międzyczasie zrobił dziecko.
OdpowiedzUsuńTak, tak, czytałam, o samym procesie także. Nie mnie oceniać czy proces przebiegał prawidłowo. Nie mam odpowiedniej wiedzy, żeby polemizować z wyrokiem. Ale skoro wyrok został już wydany, wszelkie apelacje odrzucone, to nurtuje mnie pytanie, dlaczego trzyma się tych skazanych przez tyle lat w celi śmierci. No i czy teraz, skoro Pike przeżyła wykonanie wyroku, jak prawo potraktuje fakt, że ktoś popełnił błąd w trakcie wykonywania wyroku. Wydaje się, że obecnie żaden przepis prawny nie obejmuje takiego kuriozalnego przypadku.
UsuńNa temat tej sprawy powiedziano chyba wszystko (wedle aktualnej wiedzy). Chyba. Ja nie chcę usprawiedliwiać tego co zrobiła. Zapewne sporo rzeczy nie wiemy. Ja mam takie trochę przemyślenia:
OdpowiedzUsuńPike jest ofiarą dysfunkcyjnej rodziny która nie dała jej miłości, poczucia bezpieczeństwa. Te problemy psychiczne jak np CHAD czy zaburzenia osobowości (różne wersje źródła podają) nie wzięły się z powietrza. Nie wiem czy dostała jakąś pomoc by lepiej funkcjonować jako człowiek, gdzie miała sie tego nauczyć skoro rodzina zawiodła? Łatwiej oskarżyć osądzić i ukarać... czuć się lepszym... jasne nie każda osoba która miała trudne dzieciństwo dopuszcza sie takich makabrycznych czynów. Ten ich (jej i tego Tadaryla) cały satanizm to myślę że mógł być jakimś jej buntem.
Dlaczego ta egzekucja nie okazała sie skuteczna... źle założone wkłucie... no tu mi jakoś ciężko uwierzyć, ale specjalistką nie jestem. Skoro wiedzieli (Pike nawet tam pisała) że ma problem z żyłami to czemu akurat zastrzyk (nie pamiętam czy sama to wybrała czy jak). Skoro były problemy anatomiczne to mogli temu zapobiec.... a może tu właśnie w tej sprawie chodzi o temat zastępczy. Sprawa na tyle polaryzująca i emocjonująca by mniej uwagi poświęcić innym ważniejszym dla ogółu tematom. Nie, nie chodzi mi o ważność kwestii humanitarnego kończenia żywota czy zasadności kary (cieszę sie że nie muszę zajmować miejsca po żadnej ze stron). Mam wrażenie że często trafiam na ten temat, powielane treści przy czym nie wnoszą nic nowego (po za wersjami np co do problemów zdrowotnych). Ciekawa jest też analogia z dawnym katem. Niezależnie od moralnej oceny kary śmierci, system przynajmniej wymagał od kata fachowości, bo jego zadaniem było skuteczne wykonanie powierzonej mu czynności. Tutaj mamy sytuację odwrotną: osoby wykonujące egzekucję nie są medykami, medycy z kolei nie mogą jej wykonywać. A skutki błędu ponosi przede wszystkim skazana.
Właśnie o to mi chodziło, bez zagłębiania się w aspekty moralnej oceny postawy samej Pike, jak i zasadności wydanego na nią wyroku, sam fakt nieudanego wykonania wyroku śmierci jest bulwersujący, bo ukazuje zwyczajne partactwo. To nie powinno się zdarzyć w państwie prawa.
UsuńUważam, że wykonywanie kary śmierci jest okrutne, nieludzkie a jej stosowanie nie jest niczym innym, jak zabójstwem. Właściwie to niczego w istocie nie naprawia, a rodzi nowe zło. Wiem, że to morderczyni, jednak trzydzieści lat oczekiwania na karę śmierci? to przecież jest jakaś niedorzeczność. To jest nic innego jak prawo odwetu stosowane przed tysiącami lat (oko za oko, ząb za ząb).
OdpowiedzUsuńSerdecznie pozdrawiam:)
Niezupełnie się zgadzam, że to jest oko za oko, bo weźmy takiego seryjnego zabójcę: zabił kilka osób, a sam ponosi śmierć tylko raz. Oko za oko byłoby wtedy, gdyby on poniósł śmierć i jego krewni w takiej same liczbie jak liczba osób, które zabił. Więc ten rachunek nie jest taki ścisły mimo wszystko.
UsuńSą takie krzywdy, których żadna kara nigdy nie zrównoważy, ale czy to znaczy, że mamy zrezygnować z wprowadzenia kary w określonym wysokim wymiarze?
Kara śmierci zawsze będzie budzić kontrowersje, są argumenty za i przeciw, to zależy od wielu czynników.